محمد مؤمن بن محمد حسين النخعي الآشتيانى

15

تذكرة العلاج و رساله خواص بيخ چينى ( فارسى )

خلط باشد مقيئ در كار برند چون در صفرا آب كرم سكنجبين و در بلغم آب برك ترب و آب ريشهء خربزه و بعد از آنكه دو سه دفعه مقيّى صرف شد بر بوبات قابضه با تدبيرات سابقه تقويت معده نمايد يا آنكه معجون سفرجلى بلع نمايند و عصرها شربت كوكنار خورند و غذاء ظهرها نان مربّاى زرشك با مرباى بالنك و شبها آش آب‌ليمو و امثال ذالك بخورند السّرسام الدّموى و ورمى بود كه در نفس دماغ يا در حجابات او بهم رسد علامت ان تب مطبقه و صداع و عظم نبض و حمرة و غلظت قاروره و حمرة شديده در وجه و عين و خشوشه و كمودت لسان و هذيان كفتن و خنده نمودن و از روشنائى متاذّى شده است و شايد كه خون از دماغ بسيار آيد علاج هركاه مرض استعدادى نداشته باشد صبحها عناب ده عدد خاكشير دو م ل شيرخشت سه م ل بنوشند و روزى دو سه احتقان جزئى چنانچه در صداع ساذج حار ذكر شد نمايند و در يوم فصد قيفال نموده به قدر حاجت خون كم كنند و غذاء روزها نارنكى يا مغز خيار با كاهو سكنجبين و شربت نارنج خورند و اكر مرض مستعد باشد تنقيه كامل كنند به اين نوع كه در يوم اوّل منضج از تاجريزى بنفشه نيلوفر تخم كشنيز هريك دو م ل ترنجبين 5 م ل بنوشند و از عقب پنج دفعه بقسمى كه در صداع حار ذكر شد احتقان نمايند و يوم بعد منضجى از تاجريزى بنفشه نيلوفر خارخسك ريشهء خطمى تخم كشنيز تخم خيار هريك دو م ل عناب سه‌پستان هريك ده عدد ترنجبين 5 م ل بنوشند و به همين ظابطه تنقيه نمايند و در پانزدهم مرض اكر تب تخفيفى بهم رسانيده باشد بعوض احتقان